Διδακτικές προτάσεις



"Η τύφλωση του Πολυφημου" στην Οδύσσεια και την τέχνη από την αρχαϊκή έως και την ελληνιστική εποχή


"Πάραλος...ένα ταξίδι μέσα στο χρόνο. Μια διδακτική πρόταση με την αξιοποίηση των ΤΠΕ στο μάθημα των αρχαίων ελληνικών της Α Λυκείου"





Ρήματα της ΑΕ που συντάσσονται με απαρέμφατο και κατηγορηματική μετοχή: διερεύνηση της σημασίας τους
Σενάριο για την αξιοποίηση των ηλεκτρονικών σωμάτων κειμένων στη διδασκαλία
του συντακτικού της Αρχαίας Ελληνικής
Σωτήρης Τσέλικας
1. Ταυτότητα του σεναρίου
Τίτλος: Ρήματα της ΑΕ που συντάσσονται με απαρέμφατο και κατηγορηματική μετοχή. Διερεύνηση της σημασίας τους.
Δημιουργός: Σωτήρης Τσέλικας
Διδακτικά αντικείμενα: Αρχαία Ελληνική Θεματογραφία
Τάξη: Γ’ Λυκείου
Χρονική διάρκεια: 1 ώρα
Προϋποθέσεις υλοποίησης: Εξοικείωση των μαθητών με τα ηλεκτρονικά σώματα
κειμένων και τον τρόπο αναζήτησης λέξεων σε αυτά, καθώς και με τον επεξεργαστή
κειμένου.
Τεχνολογικά εργαλεία που θα χρειαστούν: Σύνδεση διαδικτύου, φυλλομετρητής,
επεξεργαστή κειμένου και ιστολόγιο.
2. Σύντομη περιγραφή
Οι μαθητές θα κληθούν να εντοπίσουν στο ηλετρονικό σώμα αρχαιοελληνικών κειμένων της «Πύλης για την Ελληνική Γλώσσα» συγκεκριμένα ρήματα που συντάσσονται άλλοτε με απαρέμφατο και άλλοτε με κατηγορηματική μετοχή, όπως τα φαίνομαι, ἐπίσταμαι, ἄρχομαι, κλπ. Με βάση τα αποτελέσματα της αναζήτησής τους και αξιοποιώντας και τις αντίστοιχες μεταφράσεις των κειμένων που υπάρχουν στην Πύλη, θα προσπαθήσουν να προχωρήσουν σε γενικεύσεις σχετικά με τη διαφορετική σημασία των συγκεκριμένων ρημάτων ανάλογα με τη σύνταξη τους.
3. Στόχοι - Σκεπτικό
Στόχος του συγκεκριμένου σενάριου είναι να προτείνει έναν πιο επαγωγικό τρόπο
διδασκαλίας του αρχαιοελληνικού συντακτικού, υπολογίζοντας περισσότερο
στην ερευνητική περιέργεια των μαθητών και λιγότερο στην καθοδήγηση του διδάσκοντα. Αυτό μπορεί άνετα να επιτευχθεί με την αξιοποίηση των ΤΠΕ στη διδασκαλία των αρχαίων ελληνικών. Ειδικότερα, η αναζήτηση σε αρχαιοελληνικά
σώματα κειμένων επιτρέπει στο διδάσκοντα να αντιστρέψει τη συνήθη γνωστική
διαδικασία και αντί να προσφέρει έτοιμες γενικεύσεις και κανόνες στους μαθητές, να τους ζητήσει να διατυπώσουν οι ίδιοι αυτούς τους κανόνες, χρησιμοποιώντας παραδειγματικό υλικό, το οποίο εύκολα μπορούν να αντλήσουν από ένα
σώμα κειμένων, όπως ο Συμφραστικός Πίνακας Λέξεων για κείμενα της αττικής
πεζογραφίας, που υπάρχει στο περιβάλλον της «Πύλης για την Ελληνική Γλώσσα».
Οι ειδικότεροι στόχοι του συγκεκριμένου σεναρίου είναι οι εξής:
Γνωστικοί στόχοι
• Να κατανοήσουν οι μαθητές τη διαφορετική σημασία που έχουν συγκεκριμένες
κατηγορίες ρημάτων ανάλογα με τη σύνταξή τους (με απαρέμφατο ή κατηγορηματική μετοχή).
• Να αντιληφθούν ότι οι συντακτικοί κανόνες της αρχαίας ελληνικής δεν είναι αυθαίρετοι αλλά συνάγονται επαγωγικά από παρατηρήσεις στα ίδια τα αρχαιοελληνικά κείμενα.
• Να προβληματιστούν σχετικά με τον τρόπο μετάφρασης συγκεκριμένων συντακτικών δομών της αρχαίας ελληνικής.
Στόχοι σχετικοί με τις ΤΠΕ
• Να γνωρίσουν οι μαθητές τις δυνατότες που τους προσφέρουν ανοιχτά αρχαιογνωστικά περιβάλλοντα, όπως η «Πύλη για την Ελληνική Γλώσσα».
• Να μάθουν, στο πλαίσιο του νέου, ψηφιακού γραμματισμού, να αξιοποιούν στη
μελέτη τους ηλεκτρονικά εργαλεία, όπως τα σώματα κειμένων και οι συμφραστικοί πίνακες λέξεων.
4. Μεθοδολογία
Η διδακτική μέθοδος που χρησιμοποιείται είναι η επαγωγική: οι μαθητές θα οδηγηθούν από το παραδειγματικό υλικό που θα εντοπίσουν οι ίδιοι στη διατύπωση γενικών κανόνων για τη σημασία των συγκεκριμένων ρημάτων που θα μελετήσουν.
Παιδαγωγικά, θα επιχειρηθεί να εφαρμοστεί η διερευνητική και ομαδοσυνεργατική
μάθηση. Οι μαθητές θα δουλέψουν σε ομάδες, εντός των οποίων μπορούν να αναλάβουν συγκεκριμένους ρόλους, ενώ η συνδρομή του διδάσκοντα θα είναι μόνο καθοδηγητική.
Λεπτομερής περιγραφή της πορείας εφαρμογής του σεναρίου
Οι μαθητές θα δουλέψουν μοιρασμένοι σε πέντε ομάδες, κάθε μία από τις οποίες θα αναλάβει τη διερεύνηση της σημασίας ενός ρήματος. Στο εσωτερικό των ομάδων
μπορεί να υπάρχει περαιτέρω εξειδίκευση και ανάληψη ρόλων από τους επιμέρους
μαθητές. Π.χ. η κάθε ομάδα μπορεί να χωριστεί σε δύο υποομάδες και η μία να αναλάβει να εντοπίσει υλικό για τη σύνταξη του ρήματος με απαρέμφατο, η άλλη για τη σύνταξή του με κατηγορηματική μετοχή. Σε κάθε υποομάδα, επίσης, ένας μαθητής θα αναλάβει να αναζητήσει τα παραδείγματα στο συμφραστικό πίνακα λέξεων και κάποιος άλλος να τα αντιγράψει και να τα συστηματοποιήσει στο φύλλο εργασίας. Στο τέλος οι δύο υποομάδες θα συμβάλουν τα αποτελέσματα της δουλειάς τους για να καταλήξουν σε συμπεράσματα σχετικά με τη διαφοροποίηση της σημασίας του κάθε ρήματος, ανάλογα με τη σύνταξή του.
Αφού χωριστούν σε ομάδες οι μαθητές, τους δίνεται σε μορφή ηλεκτρονικού αρχείου κειμένου το φύλλο εργασίας και ανατίθεται σε κάθε ομάδα η διερεύνηση ενός ρήματος, π.χ.: 1η ομάδα γιγνώσκω, 2η ομάδα ἄρχομαι, 3η ομάδα αἰσχύνομαι, 4η ομάδα φαίνομαι, 5η ομάδα ἐπίσταμαι.
Στη συνέχεια οι μαθητές θα κληθούν μπουν στο περιβάλλον των Αρχαιοελληνικών
Σωμάτων Κειμένων της «Πύλης για την Ελληνική Γλώσσα», και ειδικότερα στον
Συμφραστικό Πίνακα Λέξεων
(http://www.greek-language.gr/greekLang/ancient_greek/tools/corpora/concordance/index.html). Αν
οι μαθητές δεν είναι εξοικειωμένοι με τον Συμφραστικό Πίνακα ο διδάσκων θα πρέπει να τους εξηγήσει τον τρόπο με τον οποίο θα αναζητήσουν τις λέξεις που τους ενδιαφέρουν. Οι μαθητές θα πρέπει να κατανοήσουν ότι, για να εντοπίσουν τα παραδείγματά τους, θα χρειαστεί ίσως να κάνουν αναζητήσεις όχι μόνο με το ενεστωτικό θέμα π.χ. “γιγνωσκ”, αλλά και με το θέμα των άλλων χρόνων, π.χ. “γνωσ” “εγνω” κλπ. Σε αυτό θα πρέπει να αξιοποιήσουν τις γνώσεις τους για τον σχηματισμό των χρόνων και των εγκλίσεων των ρημάτων της αρχαίας ελληνικής. Για να κάνουν την επιλογή των παραδειγμάτων, οι μαθητές δεν θα πρέπει να περιοριστούν στο παράθεμα που δίνει ο Συμφραστικός Πίνακας, αλλά θα πρέπει να τα δουν ενταγμένα στα συμφραζόμενά τους και να συμβουλευτούν και τις μεταφράσεις που υπάρχουν στην Πύλη. Πέρα από την καθοδήγηση στον τρόπο αναζήτησης, δεν θα πρέπει να υπάρξουν άλλες επεμβάσεις του διδάσκοντα ως προς την επιλογή των παραδειγμάτων και των μεταφράσεων. Ακόμη και λανθασμένες επιλογές παραδειγμάτων μπορούν να διορθωθούν στη συνέχεια από τους υπόλοιπους μαθητές, κατά την παρουσίαση των αποτελεσμάτων στην τάξη.
Οι μαθητές θα πρέπει να καταγράψουν στο φύλλο εργασίας, εκτός από τα παραδείγματα που θα επιλέξουν, και τις αντίστοιχες μεταφράσεις τους, που θα βρουν στην «Πύλη», όχι μόνο γιατί αυτό θα τους βοηθήσει να καταλήξουν στα συμπεράσματά τους για τις σημασίες των ρημάτων, αλλά και γιατί θα έχουν τη δυνατότητα να διαπιστώσουν εναλλακτικούς τρόπους απόδοσης της ίδιας σημασίας. Π.χ. η σύνταξη φαίνομαι + κατηγ. μτχ. δηλώνει μια πράξη που γίνεται φανερά· στη φράση φαίνεται ψευδόμενος αυτή η σημασία μπορεί να αποδοθεί μεταφραστικά με ποικίλους τρόπους: φαίνεται ότι ψεύδεται, είναι φανερό ότι ψεύδεται, ολοφάνερα ψεύδεται, αποδεικνύεται ότι ψεύδεται, κ.ά. Οι μεταφράσεις επομένως μπορούν να αποτελέσουν γόνιμη αφετηρία για προβληματισμό και ίσως να επιχειρήσουν και οι μαθητές δικές τους εναλλακτικές μεταφραστικές δοκιμές.
Αφού ολοκληρώσουν την αναζήτησή τους και τη συμπλήρωση του φύλλου εργασίας, η κάθε ομάδα ανακοινώνει τα συμπεράσματά της στους υπόλοιπους μαθητές, οι οποίοι μπορούν να παρέμβουν σε περίπτωση που διαφωνούν. Αν υπάρξουν αστοχίες στα συμπεράσματα θα πρέπει να διορθωθούν από τους ίδιους τους μαθητές, με τη διακριτική υποστήριξη, αν χρειάζεται, του διδάσκοντα.
Η τρίτη ερώτηση του φύλλου εργασίας θα απαντηθεί από όλους τους μαθητές, αφού ολοκληρωθεί η παρουσίαση των πορισμάτων όλων των ομάδων. Στόχος της είναι η εμπέδωση από τους μαθητές των αποτελεσμάτων της έρευνάς τους. Σε περίπτωση που δεν επαρκεί ο χρόνος της μιας ώρας για να ολοκληρωθεί και αυτή η δραστηριότητα, μπορεί να τους ανατεθεί ως εργασία για το σπίτι.
Αφού συνθέσουν σε μια ενιαία εργασία τα αποτελέσματά της έρευνάς τους, οι μαθητές θα μπορούσαν να δημιουργήσουν ένα ιστολόγιο στο διαδίκτυο, όπου θα την αναρτήσουν. Πραγματοποιώντας κι άλλες παρόμοιες εργασίες στηνιάς, μπορούν να δημιουργήσουν μια συλλογή εργασιών τους για σημαντικές συντακτικές δομές της αρχαίας ελληνικής.
6. Κριτική
Η διάρκεια της υλοποίησης του συγκεκριμένου σεναρίου εξαρτάται από το επίπεδο
της αρχαιογνωσίας των μαθητών και από την εξοικείωσή τους με τα ηλεκτρονικά εργαλεία που θα χρησιμοποιήσουν. Η μία ώρα για την υλοποίησή του είναι αρκετή σε μια τάξη αρκετά καλό επίπεδο αρχαιογνωσίας και εξοικειωμένη με τα ηλεκτρονικά εργαλεία. Σε αντίθετη περίπτωση, θα χρειαστεί πιθανόν και δεύτερη διδακτική ώρα.

ΦΥΛΛΟ ΕΡΓΑΣΙΑΣ
1. Αναζητήστε στον Συμφραστικό Πίνακα Λέξεων κειμένων της αττικής πεζογραφί-
ας, που υπάρχει στην «Πύλη για την Ελληνική Γλώσσα» (http://www.greeklanguage.
gr/greekLang/ancient_greek/tools/corpora/concordance/index.html) (α) 2-3 παραδείγματα στα οποία το ρήμα που έχει αναλάβει η ομάδα σας συντάσσεται με
απαρέμφατο και (β) 2-3 παραδείγματα στα οποία συντάσσεται με κατηγορηματική
μετοχή. Μεταφέρετε τα παραδείγματα στον παρακάτω πίνακα, καθώς και τις αντίστοιχες μεταφράσεις τους που θα βρείτε στο Ανθολόγιο της «Πύλης». Αν μπορείτε, προσθέστε και μια δική σας εναλλακτική μετάφραση.
Σύνταξη με Απαρέμφατο

Παραδείγματα
Μεταφράσεις






Σύνταξη με κατηγορηματική Μετοχή

Παραδείγματα
Μεταφράσεις







Με βάση τα παραδείγματα που συγκεντρώσατε, ποια πιστεύετε ότι εί-
ναι η σημασία του ρήματος που ανέλαβε να διερευνήσει η ομάδα σας
(α) όταν συντάσσεται με απαρέμφατο και (β) όταν συντάσσεται με κα-
τηγορηματική μετοχή;
(α) σύνταξη με απαρέμφατο
(β) σύνταξη με κατηγορηματική μετοχή
3. Με βάση τα αποτελέσματα της έρευνάς σας προσπαθείστε να διατυπώσετε στην
αρχαία ελληνική τις παρακάτω φράσεις. [Θα απαντηθεί από όλους τους μαθη-
τές, αφού παρουσιαστούν τα πορίσματα όλων των ομάδων].
· αντιλήφθηκαν ότι η πόλη είχε καταληφθεί
· είναι φανερό ότι ψεύδεται
· ξέρει να ευεργετεί τους φίλους του
· ντρέπομαι να προδώσω την πόλη
· δίνει την εντύπωση ότι ψεύδεται
· ντρέπομαι που το είπα αυτό
· αποφάσισαν να κάνουν την εκστρατεία
· στην αρχή του λόγου μου θα πω τα εξής


Σενάριο γι α ονοματικές προτάσεις



Σενάριο για παραγωγή λέξεων




Ενδεικτικές διδακτικές προτάσεις στην Αρχαία Ελληνκή Γλώσσα και Γραμματεία



ΕΝΟΤΗΤΕΣ ΣΤΗΝ ΑΡΧΑΙΑ ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΓΛΩΣΣΑ ΚΑΙ ΓΡΑΜΜΑΤΕΙΑ
ΛΟΓΙΣΜΙΚΟ

ΣΤΟΧΟΙ

ΔΡΑΣΤΗΡΙΟΤΗΤΕΣ
ΤΑ ΠΡΟΟΙΜΙΑ ΤΗΣ ΙΛΙΑΔΑΣ ΚΑΙ ΤΗΣ ΟΔΥΣΣΕΙΑΣ
Α΄ , Β΄ Γυμνασίου
1. «ΟΜΗΡΙΚΑ ΕΠΗ»
για τη διδασκαλία της αρχαίας ελληνικής γλώσσας με στοιχεία ιστορίας, πολιτισμού, αρχαιολογίας και με βάση τα κείμενα του Ομήρου.
2. Διαδίκτυο
§ Να μπορούν οι μαθητές να αναγνωρίζουν τις τυπικές ενότητες από τις οποίες αποτελούνται τα προοίμια της Ιλιάδας και της Οδύσσειας, σύμφωνα με τις παραδοσιακές συμβάσεις της υμνολογικής ποίησης στην οποία αυτά εντάσσονται.
§ Να είναι σε θέση να εντοπίζουν τις αναλογίες αλλά και τις διαφορές ανάμεσα στα δύο ομηρικά προοίμια, που ανακλούν τη γενικότερη συνεκτική φυσιογνωμία των δύο επών.
§ Να αντιληφθούν ότι τα δύο ομηρικά προοίμια, αποτελούν «μικρόκοσμο» της Ιλιάδας και της Οδύσσειας.
§ Να κατανοήσουν τον ρόλο που διαδραματίζει η Μούσα στην εκκίνηση μιας μακράς και εκτενούς αφήγησης όπως είναι η ιλιαδική και η οδυσσειακή.
§ Να αντιληφθούν τη σημασία και τη λειτουργία των προοιμίων στο ευρύτερο σώμα της αρχαιοελληνικής γραμματείας (λ.χ. στην ιστορία).
§ Να είναι σε θέση να συγκρίνουν αντιπροσωπευτικές λέξεις και έννοιες του αρχαίου κειμένου με τη νεοελληνική του εκδοχή, συνειδητοποιώντας τις διαφορές και τις αναλογίες που εμφανίζει η ελλληνική γλώσσα στη μακραίωνη εξέλιξή της από τον Όμηρο μέχρι σήμερα.
§ Να αντιληφθούν τη ξεχωριστή σημασία αλλά και την ισοτιμία της αρχαίας και της νέας ελληνικής γλώσσας.
§ Με την υποστηρικτική καθοδήγηση του καθηγητή, οι μαθητές ξεναγούνται στα εισαγωγικά χαρακτηριστικά της ομηρικής ποίησης. Απομονώνοντας τις πληροφορίες για την προφορική παράδοση, γνωρίζουν τα δύο προοίμια της Ιλιάδας και της Οδύσσειας (στη νεοελληνική τους μετάφραση). Μελετούν το σχετικό δοκίμιο για το «προοίμιο» (Βιβλιοθήκη> Εγκυκλοπαίδεια). Ανταποκρίνονται σε σχετικές δραστηριότητες (προφορικές ή και γραπτές).
§ Οι μαθητές ξεναγούνται πρώτα στα εισαγωγικά δοκίμια για τα δύο προοίμια και, ύστερα, μεταβαίνουν στα σχετικά κείμενα. Με την καθοδήγηση και τα σχόλια του καθηγητή, σημειώνουν τις πλέον αντιπροσωπευτικές, θεματολογικές διαφορές και ομοιότητες που παρατηρούν. Συνδέουν και εντάσσουν τα θέματα των δύο προοιμίων με τα κεντρικά επεισόδια της Ιλιάδας και της Οδύσσειας.
§ Μελετούν κυρίως το εισαγωγικό δοκίμιο για το προοίμιο της Μούσας, μεταβαίνουν στην ιστοσελίδα του Διαδικτύου «Οι Μούσες» (http://www.educnet.education.fr/musagora/muses/grec.htm και συλλέγουν σχετικές πληροφορίες. Συντάσσουν μικρό δοκίμιο για τη σχέση της Μούσας με την ποίηση και τη μουσική.
§ Μεταβαίνουν στον ηλεκτρονικό κόμβο του ΚΕΓ (http://www.komvos.edu.gr/endoglwssiki/systimatiko/protaseis/protaseis.htm ), μελετούν το δοκίμιο «Προοίμια ιστοριογραφίας» και προβαίνουν σε συγκρίσεις με τα ομηρικά προοίμια.
§ Με την καθοδήγηση του καθηγητή, οι μαθητές: εντοπίζουν και καταγράφουν λέξεις ή φράσεις του αρχαίου κειμένου, που είτε μένουν αμετάφραστες είτε ελαφρά παραλλάσσονται είτε ολο-κληρωτικά τροποποιούνται. Συγκρίνουν, τέλος, τη μετάφραση των προοιμίων των δύο επών, που υπάρχει στο εκπαιδευτικό λογισμικό, με άλλες, παραδοσιακές ή νεότερες.

ΟΙ ΑΡΧΑΙΕΣ ΕΛΛΗΝΙΚΟΙ ΔΙΑΛΕΚΤΟΙ
Αρχαία Ελληνική Γλώσσα και Γραμματεία Γυμνασίου
2. ΗΡΟΔΟΤΟΣ +
Για τη διδασκαλία της αρχαίας ελληνικής γλώσσας
εμπλουτισμένη με στοιχεία ιστορίας, πολιτισμού, αρχαιολογίας και βασισμένη σε κείμενα του Ηροδότου.
2. Διαδίκτυο
§ Να κατανοήσουν οι μαθητές τον σημαντικό ρόλο που διαδραματίζουν οι διάλεκτοι στη διαμόρφωση κάθε γλώσσας και ειδικότερα της ελληνικής (αρχαίας και κοινής νεοελληνικής).
§ Να συνειδητοποιήσουν τους βασικούς λόγους που συμβάλλουν στη δημιουργία των διαλέκτων, καθώς επίσης τη συνεισφορά τους στη δημιουργία της κοινής γλώσσας (λ.χ. της αττικής/ιωνικής στα αρχαία χρόνια, της πελοποννησιακής στα νεότερα).
§ Να εξοικειωθούν με τις βασικές ομάδες των αρχαιοελληνικών διαλέκτων και να γνωρίσουν τα βασικά τους χαρακτηριστικά.
§ Να κατανοήσουν τις σχέσεις ανάμεσα στις διαλέκτους και στα γραμματειακά είδη της ελληνικής αρχαιότητας.
§ Να μπορούν να αναγνωρίζουν τα ιδιαίτερα χαρακτηριστικά των αρχαιοελληνικών διαλέκτων μέσα στα κείμενα.
Οι μαθητές συγκεντρώνουν γενικές πληροφορίες για την ιστορία των ελληνικών διαλέκτων:
(α) από τις ιστοσελίδες του ηλεκτρονικού κόμβου του ΚΕΓ
http://www.komvos.edu.gr/glwssa/Odigos/thema_a8/a_8_thema.htm
http://www.komvos.edu.gr/glwssa/Odigos/thema_d5/d_5_thema.htm
(β) από το Abnet:
http://abnet.agrino.org/htmls/D/D001.html
http://abnet.agrino.org/htmls/D/D003.html
http://abnet.agrino.org/htmls/D/D013.html ,
(γ) από το λογισμικό Ηρόδοτος+ > Εισαγωγή> Βιβλιογραφία > Μ. Κοπιδάκης:Ιστορία της Ελληνικής Γλώσσας.
Απαντούν σε φύλλα εργασίας σε σχετικά ζητούμενα. Συντάσσουν κριτικό δοκίμιο για το πώς οι διάλεκτοι (αρχαίες και νεότερες) συνέβαλαν και συμβάλλουν στη διαμόρφωση της ελληνικής γλώσσας.
§ Από το προηγούμενο πληροφοριακό υλικό απομονώνουν τα ιστορικά στοιχεία που οδήγησαν στον σχηματισμό της κοινής γλώσσας (στην αρχαία και στη νεότερη εποχή).
§ Από το λογισμικό Ηρόδοτος+> Εισαγωγή > Ιστορία των αρχαίων ελληνικών διαλέκτων, αναγνωρίζουν στον χάρτη της Ελλάδος τις βασικές ταξινομήσεις τους, και πληροφο-ρούνται για τα βασικά τους χαρακτηριστικά. Με την καθοδήγηση του καθηγητή, εξηγούν πώς απόμακρες γεωγραφικές περιοχές (λ.χ. η Πελοπόννησος και η Κύπρος) εντάσσονται στην ίδια διάλεκτο (την Αρκαδο-κυπριακή).
§ Από το λογισμικό Ηρόδοτος+ > Εισαγωγή > Βιογραφία, γνωρίζουν τον βίο, το έργο και τη γλώσσα του Ηρόδοτου, και εξηγούν πώς η ιωνική διάλεκτος αποτέλεσε τη διάλεκτο σύνταξης των Ιστοριών. Για τα χαρακτηριστικά της ιωνικής διαλέκτου συμβουλεύονται τις παρατηρήσεις που υπάρχουν στην Εισαγωγή > Βιβλιογραφία > Μ. Κοπιδάκης: Ιστορία της Ελληνικής Γλώσσας.
§ Επιλέγουν ένα απόσπασμα αρχαίου κειμένου από τις Ιστορίες του Ηροδότου (λ.χ. από τη συνάντηση Κροίσου και Σόλωνα 1. 29-33) και αναγνωρίζουν τα βασικά χαρακτηριστικά της ιωνικής διαλέκτου, με βάση την οποία το κείμενο αυτό έχει συνταχθεί.
ΑΘΛΑ ΚΑΙ ΕΠΑΘΛΑ ΣΤΗΝ ΑΡΧΑΙΑ ΕΛΛΑΔΑ
3.ΑΝΘΟΛΟΓΙΟ»
για τη διδασκαλία της αρχαίας ελληνικής γλώσσας
με στοιχεία ιστορίας, πολιτισμού, αρχαιολογίας
βασισμένη σε κείμενα αρχαίων συγγραφέων.
§ Να γνωρίσουν οι μαθητές διαχρονικές όψεις του αθλητισμού, με ερμηνευτικές αναγωγές στον αρχαιοελληνικό κόσμο.
§ Να κατανοήσουν βασικές αναλογίες και διαφορές του αρχαιοελληνικού προς τον μεταγενέστερο και σύγχρονο αθλητισμό.
§ Να εξοικειωθούν με χαρακτηριστικές όψεις των αθλημάτων και των αγώνων στην αρχαία Ελλάδα.
§ Να μελετήσουν μορφές και τρόπους ανάκλασης του αθλητισμού στη γραμματεία και τέχνη.
§ Οι μαθητές συλλέγουν
πληροφορίες για τους ολυμπιακούς αγώνες στην αρχαία Ελλάδα από:
(α) τις ιστοσελίδες του ΙΜΕ http://olympics.ime.gr/
(β) του Υπουργείο πολιτισμού http://odysseus.culture.gr/index_gr.html
και (γ) του Ανθολογίου > Θέματα > Αθλητισμός στην αρχαία Ελλάδα, Θέματα και Άθλα και έπαθλα στην αρχαία Ελλάδα, Βιβλιοθήκη > Σύγχρονη Λογοτεχνία, Αρχαία και Σύγχρονη Τέχνη και Εγκυκλοπαίδεια.
Χωρισμένοι σε τρεις ομάδες, εκπονούν project με βάση τρεις θεματικούς άξονες:
(α) τα αθλήματα, οι πρωταγωνιστές και οι τόποι των αγώνων στον αρχαιοελληνικό κόσμο,
(β) η αναβίωση των ολυμπιακών αγώνων και η σημερινή τους θέση και χρησιμότητα στον ελληνικό και παγκόσμιο πολιτισμό,
(γ) επιδράσεις των ολυμπιακών αγώνων στα (αρχαιοελληνικά και νεότερα) γράμματα και στις τέχνες

ΔΙΟΓΕΝΗΣ
Το site είναι: http://www.dur.ac.uk/p.j.heslin/Software/Diogenes/index.php